De Archiefwet 2026 komt eraan!
Ben jij al voorbereid op de nieuwe Archiefwet?
De nieuwe Archiefwet komt eraan. Vanaf medio 2026 gelden er strengere eisen voor het beheren van overheidsinformatie. Deze vernieuwde wet maakt het informatiebeheer bij gemeenten, provincies en andere overheden niet alleen moderner, maar ook complexer.
Ben jij al voorbereid op de veranderingen?
Vanaf 2026 veranderen de regels. Samen bereiden we je organisatie rustig en goed voor.
De nieuwe Archiefwet maakt het informatiebeheer bij overheden toekomstgericht en transparanter. Dat is een mooie stap vooruit. Maar we snappen ook: het roept vragen op. Hoe geef je dit goed vorm binnen jouw organisatie, zonder direct te bouwen aan een vaste formatie of je budget te belasten? Gelukkig sta je er niet alleen voor. Met de juiste ondersteuning kom je stap voor stap verder.
Wat is de Archiefwet?
De Nederlandse Archiefwet bestaat al meer dan 100 jaar en is steeds meegegroeid met de tijd. Vroeger ging het vooral om oude papieren documenten netjes bewaren voor later. In 1918 werd de eerste Archiefwet ingevoerd, die vooral draaide om historische archieven veiligstellen.
In 1962 werd de wet vernieuwd, omdat overheden steeds meer nieuwe documenten produceerden. Vanaf dat moment moesten ook actuele archieven goed beheerd worden, niet pas achteraf.
Toen digitale informatie zijn intrede deed, volgde in 1995 weer een nieuwe versie. Daarin werd vastgelegd dat ook digitale bestanden (zoals e-mails en databases) archiefstukken zijn, en dat die op een toegankelijke manier bewaard moeten blijven.
In de laatste jaren is de overheid grotendeels digitaal geworden. Daarom is er een nieuwe Archiefwet aangenomen (bekend als de Archiefwet 2021, die in 2026 ingaat).
Kortom: van stoffige dozen naar digitale duurzaamheid: de Archiefwet is meegegroeid met hoe we werken en communiceren.
Wat verandert er onder de Archiefwet 2026?
De nieuwe wet maakt informatiebeheer moderner, digitaler en een stuk strikter. Dit zijn de belangrijkste veranderingen:
-
Een archivaris wordt verplicht
Elke overheidsorganisatie moet iemand aanstellen die verantwoordelijk is voor het archief. -
Overbrenging na 10 jaar
Blijvend te bewaren informatie moet al na 10 jaar naar een archiefinstelling. (Nu is dat nog 20 jaar.) Deze aangepaste bewaartermijnen binnen de Archiefwet hebben impact op hoe je je informatieprocessen inricht. -
Digitale informatie duurzaam toegankelijk
Alles wat je digitaal opslaat, moet vanaf het eerste moment goed beheerd en leesbaar blijven. Duurzame toegankelijkheid is daarmee geen optie meer, maar een wettelijke verplichting -
Snellere openbaarheid
Overheidsinformatie moet sneller beschikbaar zijn voor burgers, onderzoekers en journalisten.
Maar hoe voldoe je aan de Archiefwet als je organisatie klein is, of als je nu nog niet beschikt over de juiste kennis of capaciteit?
De uitdaging: voldoen aan de Archiefwet in de praktijk
De wet mag dan helder zijn, de uitvoering is dat vaak niet.
Heb je genoeg capaciteit voor de veranderende bewaartermijnen volgens de Archiefwet? Is je digitale archief al duurzaam toegankelijk? En wie draagt de verantwoordelijkheid binnen jouw organisatie?
Voor veel overheidsorganisaties (zeker op gemeentelijk niveau) is het lastig om direct een fulltime archivaris aan te nemen. Toch móet je straks aan de wet voldoen.
Kenonz biedt uitkomst: een archivaris op maat
Bij Kenonz helpen we overheden en gemeenten met een flexibele oplossing: een archivaris op maat, helemaal in lijn met de eisen van de Archiefwet 2026.
Onze archivarissen:
✔ Zijn inzetbaar vanaf één dag per week
✔ Werken op afstand of bij jou op locatie
✔ Zijn volledig op de hoogte van de actuele bewaartermijnen uit de Archiefwet
✔ Hebben ervaring met digitale duurzaamheid en informatiebeheer
✔ Kunnen zonder vaste formatieplek worden ingezet
Zo voldoe je aan de wet, zonder dat je jouw budget of organisatie hoeft te overbelasten.
Waarom Kenonz?
Wij werken al jaren succesvol met gemeenten, waterschappen en andere overheidsorganisaties. Onze professionals hebben diepgaande kennis van de Archiefwet, inclusief alle eisen rond bewaartermijnen, digitale toegankelijkheid en openbaarheidsverzoeken.
Bij Kenonz krijg je geen standaardoplossing, maar precies wat jouw organisatie nodig heeft: deskundigheid, flexibiliteit én ervaring.
Even sparren over wat de Archiefwet 2026 jouw organisatie betekent?
Onze adviseurs denken vrijblijvend met je mee. Samen zorgen we dat jouw informatiebeheer klaar is voor de toekomst.
Veelgestelde vragen over de Archiefwet 2026
1. Wat verandert er precies in de Archiefwet 2026?
Vanaf medio 2026 wordt het informatiebeheer binnen de overheid strenger en moderner. Zo wordt het verplicht om een archivaris aan te stellen, moet blijvend te bewaren informatie al na 10 jaar overgebracht worden en moet digitale informatie vanaf het begin duurzaam toegankelijk zijn.
2. Wat zijn de bewaartermijn volgens de Archiefwet?
De bewaartermijnen in de Archiefwet zijn aangepast. Informatie die blijvend bewaard moet worden, moet al na 10 jaar overgebracht worden naar een archiefinstelling. Voorheen was dit nog 20 jaar.
3. Wat betekenen de archiefwet bewaartermijnen voor gemeenten?
De nieuwe archiefwet bewaartermijnen gemeente betekenen dat je als organisatie sneller moet handelen. Je moet duidelijke processen hebben voor het bewaren, beheren en overdragen van informatie. Dat vraagt om goed informatiebeheer én de juiste expertise.
4. Is een archivaris verplicht volgens de Archiefwet?
Ja, de Archiefwet 2026 stelt dat elke overheidsorganisatie een verantwoordelijke voor het archief moet aanstellen. Dit hoeft geen fulltime functie te zijn, maar de rol moet wel duidelijk belegd zijn.
5. Wat is de bewaartermijn volgens de Archiefwet voor digitale documenten?
Voor digitale documenten geldt dezelfde bewaartermijn volgens de Archiefwet als voor papieren dossiers. Belangrijk is dat deze digitale informatie vanaf het eerste moment duurzaam toegankelijk blijft.
6. Wat als mijn organisatie geen fulltime archivaris kan aannemen?
Dan is een flexibele oplossing zoals een archivaris op maat ideaal. Bijvoorbeeld via detachering, vanaf één dag per week. Zo voldoe je aan de wet, zonder dat je een vaste formatieplaats hoeft te creëren.
7. Hoe kan Kenonz helpen bij de implementatie van de Archiefwet
Kenonz biedt gespecialiseerde professionals op het gebied van informatiebeheer, archivering en digitale duurzaamheid. Onze mensen helpen je organisatie praktisch én strategisch om te voldoen aan de eisen van de Archiefwet 2026.
8. Voor wie geldt de Archiefwet?
De Archiefwet geldt voor alle overheidsorganisaties in Nederland, zoals:
- Gemeenten
- Provincies
- Ministeries
- Waterschappen
- Uitvoeringsorganisaties
- Andere publieke instellingen en semi-overheden
Ben je betrokken bij het beheren of bewaren van overheidsinformatie? Dan is de kans groot dat jouw organisatie aan de eisen van de Archiefwet moet voldoen.